لینک مقاله را به اشتراک بگذارید: https://oonelaw.com/purification-manager

دادخواست تعیین مدیر تصفیه یکی از دعاوی تجاری است که در دادگاه حقوقی قابل طرح است. بعد از انحلال شرکت مدیران دیگر سمتی ندارند و به دلایل قانونی فرد یا افرادی به عنوان مدیر تصفیه یا مدیران تصفیه انتخاب می‎شوند.

در این مقاله به موضوعات ذیل پرداخته شده است:

• وظایف مدیرتصفیه
• وظایف مدیرتصفیه در قانون تجارت
• مدت  مدیریت مدیر تصفیه
• وظایف سهامداران در تخلف مدیر تصفیه
• مجمع عمومی و مدیرتصفیه
•   تعیین ناظر در تصفیه امور شرکت
• شرایط استعفا مدیرتصفیه
• فوت یا حجر مدیر تصفیه
• نقش مدیر تصفیه در تقسیم دارائی پس از انحلال شرکت
• تعیین مدیر تصفیه
• وظایف مدیر پس از تعیین مدیر توسط دادگاه
• موارد الزامی تعیین مدیر تصفیه
• دعوت مجامع شرکت
• اعاده اعتبار ورشکسته
• تقاضای مهر و موم اموال ورشکسته از عضو ناظر توسط مدیرتصفیه
• مدیرتصفیه در ورشکستگی
• مرجع صالح رسیدگی به تعیین مدیرتصفیه
• مدارک و منضمات مورد نیاز جهت طرح دعوای تعیین مدیرتصفیه
• وکیل  متخصص شرکتهای تجاری اوان

وظایف مدیر تصفیه شامل موارد ذیل می باشد:

• پیگیری کارهای ناتمام شرکت
• پیگیری مطالبات و بدهکاری‌های شرکت
• پیگیری اجناس موجود در انبار شرکت که باید به فروش برسند.
• پیگیری دعاوی شرکت
• پیگیری تقسیم دارایی‌های شرکت بین شرکاء یا سهامداران شرکت

وظایف مدیر تصفیه در قانون تجارت

قانون تجارت برای مدیر یا مدیران تصفیه وظایفی معین کرده که قسمتی از آن به شرح زیر می‌باشد:

• شرکت پس از انحلال در حال تصفیه محسوب و باید دنبال نام شرکت همه جا عبارت درحال تصفیه ذکر شود و نام مدیر یا مدیران تصفیه در تمام اوراق و آگهی‌های مربوط به شرکت قید شود.
• تصمیم به انحلال شرکت و اسامی مدیر یا مدیران تصفیه و نشانی و محل اقامت آن‌ها که قاعدتاً همان نشانی مرکز شرکت است، باید در ظرف پنج روز به مرجع ثبت شرکتها اعلام شود.

به محض انتخاب مدیر یا مدیران تصفیه باید تمام اموال و دفاتر و اوراق و اسناد مربوط به شرکت را تحول و بلافاصله عهده‌دار انجام امور شرکت شوند.

مدیران تصفیه نماینده شرکت در حال تصفیه بوده و تمام اختیارات لازم را جهت امر تصفیه حتی از طریق طرح دعوی و ارجاع به داوری و حق سازش دارا می‌باشند. محدود کردن اختیارات مدیران تصفیه باطل و کان لم یکن است.

انتقال دارائی شرکت در حال تصفیه کلاً یا بعضاً به مدیر یا مدیران تصفیه و یا به ارقاب آن‌ها از طبقه اول و دوم تا درجه چهارم ممنوع است. هر نقل و انتقالی که برخلاف این ترتیب انجام گیرد باطل خواهد بود.

مدت مدیریت 

مدت ماموریت مدیر یا مدیران تصفیه نباید از دوسال تجاوز کند و اگر تا پایان دو سال امر تصفیه خاتمه نیافت مدیران تصفیه باید مجمع عمومی را دعوت و اگر از طرف دادگاه انتخاب شده‌اند مراتب را به دادگاه اعلام نمایند تا ماموریت آن‌ها برای مدتی که بیشتر از دوسال نباشد از طرف مجمع عمومی یا دادگاه تمدید و یا اشخاص دیگری انتخاب شوند.

وظایف سهامداران در تخلف مدیر تصفیه

هرگاه مدیران تصفیه به وسیله مجمع عمومی انتخاب شده باشند مجمع مزبور می‌تواند یکی یا تمام آن‌ها را عزل نموده و اشخاص دیگری به جای آنان انتخاب نماید. هرگاه انتخاب مدیر یا مدیران تصفیه به وسیله دادگاه به عمل آمده باشد. دادگاه بنا به شکایت ذینفع پس از رسیدگی به ثبوت مدعای او یعنی بر تخلف یا مدارا کردن مدیر یا مدیران تصفیه می‌تواند یکی یا تمام آن‌ها را عزل نموده و اشخاص دیگری به جای آنان انتخاب نماید.

روابط مدیران تصفیه و سهامداران شرکت نباید قطع شود و اگر تصفیه امور شرکت طول بکشد به وسیله مجمع عمومی حداقل سالی یک بار باید مراتب به اطلاع شرکاء برسد و بر اساس ماده ۲۱۷ قانون اصلاحی مادامی که امر تصفیه خاتمه نیافته است، مدیران تصفیه باید همه ساله مجمع عمومی عادی صاحبان سهام شرکت را با رعایت شرایط و تشریفاتی که در قانون و اساسنامه شرکت پیش‌بینی شده است دعوت کرده، صورت دارائی و گزارشی از اعمالی که تا آن موقع انجام داده‌اند به مجمع عمومی مذکور تسلیم کنند.

مجمع عمومی و مدیر تصفیه

دعوت مجمع عمومی و تشکیل و شرایط به حد نصاب و اکثریت آن مانند زمان ادامه شرکت و قبل از انحلال خواهد بود و هرگونه اطلاعیه و دعوتنامه‌ای که مدیران تصفیه برای صاحبان سهام منتشر می‌کنند باید در روزنامه کثیرالانتشاری که اطلاعیه‌ها و آگهی‌های مربوط به شرکت در آن درج می‌شده منتشر شود.

در صورتی که مجامع عمومی به علل مختلف و پراکنده شدن صاحبان سهام تشکیل نشود، قانون در ماده ۲۲۲ مقرر داشته:

در مواردی که به موجب قانون مدیران تصفیه مکلف به دعوت مجامع عمومی و تسلیم گزارش کارهای خود می‌باشند هرگاه مجمع عمومی مورد نظر دو مرتبه با رعایت تشریفات مقرر در قانون دعوت شده ولی تشکیل نگردد، و یا این که تشکیل شده و نتواند تصمیم بگیرد، مدیران تصفیه باید گزارش خود و صورت حساب‌های مقرر در قانون را در روزنامه کثیر الانتشاری که اطلاعیه‌ها و آگهی‌های مربوط به شرکت در آن درج می‌گردد برای اطلاع عموم سهامداران منتشر کنند. صاحبان سهام نیز حق دارند مانند زمان قبل از انحلال شرکت از عملیات و حسابها در مدت تصفیه کسب اطلاع کنند.

  تعیین ناظر در تصفیه امور شرکت

هرگاه برای نظارت در امر تصفیه شخص یا اشخاصی به عنوان ناظر تعیین شده باشند و قانون وظایفی برای آن‌ها تعیین نموده به شرح زیر است:

• در صورتی که طبق اساسنامه شرکت، یا تصمیم مجمع عمومی صاحبان سهام (یا به موجب حکم دادگاه) برای دوره تصفیه یک یا چند ناظر تعیین شده باشد، ناظر باید به عملیات مدیران تصفیه رسیدگی کرده گزارش خود را به مجمع عمومی صاحبان سهام تسلیم کند.
• در مدت تصفیه دعوت مجامع عمومی در تمام موارد به عهده مدیران تصفیه است. هرگاه مدیران تصفیه به این تکلیف عمل نکنند ناظر مکلف به دعوت مجمع عمومی خواهد بود در صورتی که ناظر نیز به تکلیف خود عمل نکند یا ناظر پیش‌بینی یا معین نشده باشد، دادگاه به تقاضای هر ذینفع حکم به تشکیل مجمع عمومی خواهد داد.

شرایط استعفا 

در صورتی که مدیر تصفیه قصد استعفا از سمت خود داشته باشد باید مجمع عمومی عادی صاحبان سهام شرکت را جهت اعلام استعفای خود و تعیین جانشین دعوت نماید. در صورتی که مجمع عمومی عادی مزبور تشکیل نشود; یا نتواند مدیر تصفیه جدیدی را انتخاب کند; و نیز هرگاه مدیر تصفیه توسط دادگاه تعیین شده باشد; مدیرتصفیه مکلف است که قصد استعفای خود را به دادگاه اعلام کند; و تعیین مدیر تصفیه جدید را از دادگاه به خواهد; در هر حال استعفای مدیرتصفیه تا هنگامی که جانشین او انتخاب نشده; و مراتب طبق قانون ثبت آگهی نشده باشد بی اثر است.

فوت یا حجر مدیر تصفیه

در صورت فوت یا حجر یا ورشکستگی، اگر مدیران تصفیه متعدد باشند و مدیرتصفیه متوفی یا مهجور یا ورشکسته توسط مجمع عمومی شرکت انتخاب شده باشد، مدیر یا مدیران تصفیه باقیمانده باید مجمع عمومی عادی شرکت را جهت انتخاب جانشین مدیر تصفیه متوفی یا محجور یا ورشکسته دعوت نمایند و در صورتی که مجمع عمومی عادی مزبور تشکیل نشود یا نتواند جانشین مدیر تصفیه متوفی یا محجور یا ورشکسته توسط دادگاه تعیین شده باشد، مدیر یا مدیران تصفیه باقی‌مانده مکلف‌اند تعیین جانشین مدیر تصفیه متوفی یا محجور یا ورشکسته را از دادگاه به خواهند.

اگر تصفیه به عهده یک نفر باشد در صورت فوت یا حجر یا ورشکستگی مدیر تصفیه در صورتی که مدیر تصفیه توسط مجمع عمومی شرکت انتخاب شده هر ذینفع می تواند از مرجع ثبت شرکتها بخواهد که مجمع عمومی عادی صاحبان سهام شرکت را جهت تعیین جانشین مدیرتصفیه مذکور دعوت نماید و در صورتی که مجمع عمومی عادی مزبور تشکیل نگردد یا نتوانند جانشین مدیر تصفیه را انتخاب نماید یا در صورتی که مدیر تصفیه متوفی را محجور یا ورشکسته توسط دادگاه تعیین شده باشد هر ذینفع می‌تواند تعیین جانشین را از دادگاه بخواهد.

نقش مدیر تصفیه در تقسیم دارائی پس از انحلال شرکت

بر اساس ماده ۲۲۳ قسمتی از دارائی شرکت که در مدت تصفیه مورد احتیاج نیست; بین صاحبان سهام به نسبت سهمی که دارند تقسیم می‌شود; بشرط آن که حقوق بستانکاران در نظر گرفته شده باشد; و معادل دیونی که هنوز موعد تادیه آن نرسیده است; در صندوق شرکت موجود باشد; و پس از ختم تصفیه و انجام تعهدات و تادیه تمام دیون; دارائی شرکت ابتدا به مصرف باز خرید مبلغ اسمی سهام به سهامداران خواهد رسید; و مازاد آن به ترتیب مقرر در اساسنامه شرکت و در صورتی که اساسنامه ساکت باشد; به نسبت سهام بین سهامدارن تقسیم می‌شود.

مدیران تصفیه وظیفه دارند ظرف یکماه پس از ختم تصفیه مراتب را به مرجع ثبت شرکت‌ها اعلام دارند. مدیران تصفیه باید پس از اعلام ختم تصفیه وجوهی که باقی‌مانده است در حساب مخصوص در یکی از بانک‌های ایران تودیع نموده و صورت اسمی بستانکاران و صاحبان سهامی را که حقوق خود را استیفا نکرده‌اند به بانک تسلیم و مراتب را آگهی کنند تا با انتشار آگهی برای گرفتن طلب خود مراجعه نمایند. در صورتی که پس از ده سال از تاریخ انتشار آگهی ختم تصفیه مراجعه نکنند وجوه باقی‌مانده با اطلاع دادستان محل، جزء اموال بلاصاحب بوده و به خزانه دولت منتقل خواهد شد.

تعیین مدیر تصفیه

برای آن که ترکه، بین وارثان تقسیم شود ابتدا باید ترکه تصفیه شود. تصفیه ترکه به معنی تعیین دیون و حقوق بر عهده متوفی و پرداخت آن­ها و خارج کردن مورد وصیت از ما­ترک است. در صورتی که متوفی، وصی برای اداره اموال داشته باشد، امر تصفیه به وصی واگذار می‌شود. اگر متوفی برای اداره اموال خود وصی تعیین نکرده باشد، دادگاه پس از درخواست تصفیه ، یک یا چند نفر را به سمت مدیر معین می‌نماید و آنها تحت نظر دادرس امور تصفیه را انجام می‌دهند

وظایف مدیر پس از تعیین مدیر توسط دادگاه

زمانی که کار تعیین مدیر به طرح دعوی درخواست تعیین مدیر از دادگاه می انجامد، دادگاه، اداره کل تصفیه و ورشکستگی قوه قضاییه، که دارای ادارات تصفیه و ورشکستگی در همه استان‌ها، می باشد را به عنوان مدیر ، تعیین می‌نماید. از زمان قطعیت و قابل اجرا بودن حکم دادگاه درباره ورشکستگی; نسخه ای از حکم قطعی دادگاه; جهت اجرای حکم ورشکستگی و انجام وظایف مدیر تصفیه; به اداره ورشکستگی و تصفیه قوه قضاییه ارسال می‌شود; تعیین مدیر; و یکی از شعب اداره ورشکستگی و تصفیه قوه قضاییه; آغاز روند اجرایی شدن حکم انحلال و تعیین مدیر توسط دادگاه و یا حکم ورشکستگی و تعیین مدیر توسط دادگاه می‌باشد.

موارد الزامی تعیین مدیر تصفیه

انحلال شرکت، در صورت انحلال شرکت سهامی خاص و یا انحلال شرکت سهامی عام، چگونگی تعیین مدیرتصفیه، معمولا در اساسنامه شرکت ها قید شده است. مدیر یا مدیران تصفیه، همان مدیران شرکت قبل از انحلال هستند و یا اینکه از سوی مدیران سابق، تعیین خواهند شد. در صورتی که انحلال شرکت، با رای دادگاه باشد، تعیین مدیر تصفیه نیز، با دادگاه صادر کننده حکم انحلال شرکت، می‌باشد.

در صورت سکوت اساسنامه درباره تعیین مدیر تصفیه و عدم تعیین مدیر تصفیه توسط مدیران شرکت در زمان انحلال شرکت، هر ذینفعی می‌تواند از دادگاه محل دفتر مرکزی شرکت منحل شده، درخواست تعیین مدیرتصفیه نماید. دادگاه با بررسی موضوع و احراز ذینفع بودن متقاضی، نسبت به تعیین مدیرتصفیه اقدام خواهد نمود. در این گونه موارد، معمولا اداره امور ورشکستگی دادگستری، به عنوان مدیر تصفیه و عضو ناظر، تعیین می‌شود.

صدور حکم ورشکستگی، در مواردی که حکم ورشکستگی صادر می‌شود، دادگاه صادر کننده حکم ورشکستگی، ضمن صدور حکم ورشکستگی یا حداکثر ۵ روز پس از صدور حکم ورشکستگی، نسبت به تعیین مدیر تصفیه اقدام خواهد نمود.

• انجام عملیات تصفیه شرکت منحل شده و یا ورشکسته به حکم دادگاه و یا تعیین مدیر تصفیه توسط مدیران شرکت شامل:
• وصول مطالبات شرکت از اشخاص، با حق طرح دعوی مطالبه وجه از طریق محاکم قضایی.
• فروش اموال شرکت و دریافت نقدینگی حاصل از فروش اموال شرکت.
• پرداخت هرگونه دین متعلقه به شرکت با ترجیح دیون ممتاز.
• تقسیم اموال و داراییهای شرکت در صورت مازاد بودن بر بدهی های شرکت، بین سهامداران.

دعوت مجامع شرکت

دعوت از مجمع عمومی در دوره تصفیه شرکت توسط مدیر تصفیه و در صورت استنکاف مدیرتصفیه از دعوت مجمع عمومی، با درخواست ذینفع، دادگاه حکم به تشکیل مجمع عمومی خواهد داد.

اطلاع رسانی به سهامداران، مدیر یا مدیران تصفیه پس از تعیین مدیر تصفیه توسط دادگاه یا مدیران شرکت، موظفند تا پایان ختم تصفیه، همه ساله مجمع عمومی سهامداران را دعوت نموده و حساب سود و زیان شرکت را طرح نمایند.

رعایت الزامات قانونی، مدیر یا مدیران تصفیه، موظفند همه ساله مجمع عمومی عادی را تشکیل داده و تصمیمات مقتضی اتخاذ نمایند. در صورتی که این مجمع تشکیل شود ولی تصمیمی اتخاذ ننماید، این موضوع باید در گزارش مدیر تصفیه قید شود. تمامی شرایط قانونی دعوت سهامداران وآگهی های مربوطه باید انجام پذیرد.

اعلام ختم تصفیه به مراجع قانونی، مدیر یا مدیران تصفیه، یا اداره تصفیه امور ورشکستگی قوه قضاییه، مکلفند حداکثر یکماه پس از ختم تصفیه امور ورشکستگی یا انحلال شرکت، مراتب را به روزنامه رسمی و دادگاهی که تعیین مدیرتصفیه به عهده وی بود، اعلام نمایند.

اعاده اعتبار ورشکسته

مدارک لازم جهت طرح دعوی تعیین مدیر تصفیه

• مدارک هویتی از قبیل کارت ملی و شناسنامه.
• مدرک ثابت کننده سمت متقاضی تعیین مدیر تصفیه.
• دادنامه دادگاه مبنی بر انحلال شرکت و یا صدور حکم ورشکستگی.
• هر مستند دیگری که طبق قانون لازم باشد.

دادخواست تعیین مدیر تصفیه در تهران و مراکز استآن‌ها به دفاتر خدمات قضایی تقدیم می‌شود. در سایر شهرها، دادخواست تعیین مدیرتصفیه به دفتر کل دادگستری تقدیم می‌شود. دادگاه پس از احراز شرایط صحت درخواست، نسبت به تعیین مدیر تصفیه برای شرکت منحل شده و یا ورشکسته اقدام خواهد نمود.

مدیر یا مدیران تصفیه موظفند به همراه نام شرکت، شرکت در حال تصفیه را نیز قید نمایند و از نام قبلی شرکت و نشانی قبلی شرکت استفاده نمایند. در صورت عدم درج عبارت در حال تصفیه در تمامی اوراق و آگهی های منتشره توسط مدیرتصفیه، مسوولیت جبران هرگونه خسارتی به اشخاص ثالث به عهده مدیرتصفیه می‌باشد.

تقاضای مهر و موم اموال ورشکسته از عضو ناظر توسط مدیر تصفیه

• فروش اشیایی که ممکن است قریبا ضایع شود یا کسر قیمت حاصل کند و اشیایی که نگاه داشتن آنها مفید نیست.
• به کار انداختن سرمایه تاجر ورشکسته با اجازه عضو ناظر.
• بررسی و تنظیم صورت دارایی به وسیله دفاتر و اسناد تاجر و سایر اطلاعاتی که به دست آورده است.
• تهیه و تنظیم صورت دارایی پس از تقاضای رفع توقیف.
• وصول مطالبات با نظارت عضو ناظر و فروش اثاث البیت و مال‌التجاره تاجر با اجازه دادستان و نظارت عضو ناظر.
• اقدامات تامینی برای حفظ حقوق تاجر ورشکسته نسبت به مدیونین و نسبت به تمام دعاوی که هیات طلبکاران در آن ذی‌نفع است، مدیرتصفیه با اجازه عضو ناظر می‌تواند دعوی را به صلح خاتمه دهد. اگرچه دعاوی مزبور راجع به اموال غیر منقول باشد در این مورد تاجر ورشکسته باید احضار شود. مدیرتصفیه در اجرای وظایف خود تابع نظامنامه امور ورشکستگی قانون تجارت است.

مدیر تصفیه در ورشکستگی

اگر مهر و موم قبل از تعیین مدیرتصفیه به عمل نیامده باشد مدیر مزبور تقاضای انجام آن را خواهد نمود. عضو ناظر به تقاضای مدیرتصفیه به او اجازه می دهد که اشیاء ذیل را از مهر و موم مستثنی کرده و اگر مهر و موم شده است از توقیف خارج نماید. البسه و اثاثیه و اسبابی که برای حوائج ضروری تاجر ورشکسته و خانواده او لازم است.

اشیائی که ممکن است قریبا ضایع شود یا کسرقیمت حاصل نماید. اشیائی که برای به کار انداختن سرمایه تاجر ورشکسته و استفاده از آن لازم است در صورتی که توقیف آنها موجب خسارت ارباب طلب باشد. اشیاء مذکور در فقره ثانیه و ثالثه باید فوراً تقویم و صورت آن برداشته شود.

فروش اشیائی که ممکن است قریبا ضایع شده یا کسرقیمت حاصل کند و اشیائی که نگاهداشتن آنها مفید نیست و همچنین به کارانداختن سرمایه تاجر ورشکسته با اجازه عضو ناظر به توسط مدیرتصفیه به عمل می آید.

دفتردار دادگاه دفاتر تاجرورشکسته را به اتفاق عضو ناظر یا امین صلحی که آنها را مهر و موم نموده است از توقیف خارج کرده پس از آن که ذیل دفاتر را بست آنها را به مدیرتصفیه تسلیم می نماید.

دفتردار باید در صورت مجلس کیفیت دفاتر را به طورخلاصه قید کند، اوراق هم که وعده آنها نزدیک است یا باید قبولی آنها نوشته شود و یا نسبت به آنها باید اقدامات تامینیه به عمل آید از توقیف خارج شده درصورت مجلس ذکر و به مدیرت صفیه تحویل می شود تا وجه آن را وصول نماید و فهرستی که از مدیرتصفیه گرفته می شود به عضو ناظر تسلیم می گردد، سایر مطالبات را مدیرتصفیه در مقابل قبضی که می دهد وصول می نماید مراسلاتی که به اسم تاجر ورشکسته می رسد به مدیرتصفیه تسلیم و به توسط او باز می شود و اگرخود ورشکسته حاضرباشد در باز کردن مراسلات می تواند شرکت کند.

مرجع صالح رسیدگی به تعیین مدیر تصفیه

دادخواست تعیین مدیر ، به دادگاه محل فعالیت شرکت تجاری که در آستانه ورشکستگی قرار دارد، تقدیم می‌شود. اعلام انحلال یا ورشکستگی شرکت، لازمه ورود به مبحث تعیین مدیر می‌باشد. به بیان دیگر با توجه به اینکه بلافاصله پس از اعلام انحلال یا ورشکستگی شرکت های تجاری، فعالیت آن‌ها خاتمه نخواهد یافت، تعیین فردی به عنوان مدیر، که نسبت به شناسایی طلبکاران و اموال شرکت و همچنین ادامه کار شرکت ورشکسته، اقدام نماید، ضروری است.

مدارک و منضمات مورد نیاز جهت طرح دعوای تعیین مدیر تصفیه

• تصویر مصدق شناسنامه متوفی و ورثه
• تصویر مصدق گواهی حصر وراثت
• استماع شهادت شهود و مطلعین
• درخواست جلب نظر کارشناس
• تحقیقات محلی
• درخواست استعلام
• شماره پرونده استنادی
• سایر دلایل و مستندات

وکیل  متخصص شرکتهای تجاری اوان

استفاده ازمشاوره حقوقی با وکیل متخصص امور شرکت برای همه شرکتها امری ضروری است. برای مشاوره حقوقی و نظارت بر انعقاد قرارداد شرکت ها، واحدهای تجاری، تولیدی، صنعتی و بازرگانی با سایر اشخاص و وکالت پرونده های حقوقی با وکیل متخصص امور شرکت ها مشورت نمائید.

سوالات و مشکلات حقوقی خود در مورد دعاوی شرکت ها و کلیه خدمات حقوقی شرکت ها با وکیل شرکت تجاری در تهران، وکیل شرکت تجاری در کرج، وکیل شرکت تجاری قم، وکیل شرکت تجاری مشهد مربوط به وکلای گروه حقوقی اوان مطرح نمائید تا در کوتاهترین زمان ممکن پاسخگوی شما باشند.

نوشته دادخواست تعیین مدیر تصفیه اولین بار در گروه وکلای حقوقی اوان. پدیدار شد.