لینک مقاله را به اشتراک بگذارید: https://oonelaw.com/dowry

قانون جدید مهریه با توجه به بخشنامه قوه قضائیه در خصوص تعدیل و تقسیط و رسیدگی به اعسار در پرداخت مهریه الحاقیه هایی به آن اضافه شده است. اما زندان و حکم جلب از مهریه حذف نشده است و همچنان در صورت عدم پرداخت مهریه توسط زوج قابلیت اجرایی دارد.

در این مقاله به موضوعات ذیل پرداخته شده است:

• مهریه
• مهریه عندالمطالبه
• مهریه عندالاستطاعه
• مهریه در عقد موقت
• تفاوت‌های مهم مهریه عندالاستطاعه و مهریه عندالمطالبه
• شرط توانایی در پرداخت مهریه
• زندان رفتن یا نرفتن مرد
• قوانین مهریه در دوران کرونا
• قانون مهریه سال ۹۹
• دریافت مهریه بیشتر از ۱۱۰ سکه
• مدارک لازم برای گرفتن مهریه از طریق ثبت احوال
• مزایای مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت
• اولین قانون جدید مهریه
• دومین قانون جدید مهریه
• اثبات اعسار زوج
• وکیل متخصص طلاق توافقی گروه حقوقی اوان

مهریه

مهریه مهمترین حقوق مالی زن در زندگی زناشویی محسوب می‌شود و به محض آنکه عقد نکاح بین زن و مرد جاری می‌شود، زن مالک تمام مهریه شده و هر زمان که بخواهد می‌تواند تمام و یا بخشی از آن را از مرد مطالبه کند.

مهریه عندالمطالبه

مهریه عندالمطالبه به این معناست که بعد از جاری شدن صیغه عقد ازدواج هر زمان که زوجه دریافت مهریه را مطالبه کند، مرد مکلف به پرداخت آن است چه آنکه استطاعت مالی کافی داشته باشد چه نداشته باشد و اصل بر این است که مرد استطاعت کافی برای پرداخت تمام مهریه را دارد مگر آنکه خلاف آن ثابت شود و بار اثبات عدم استطاعت مرد بر عهده خودش است.

مهریه عندالاستطاعه

در مهریه عندالاستطاعه نیز همانند مهریه عندالمطالبه به محض وقوع عقد ازدواج، زن مالک تمام مهریه می‌شود و هر زمان که بخواهد می‌تواند آن را مطالبه کند اما توانایی و استطاعت مالی مرد برای پرداخت مهریه شرط است و در این نوع از مهریه بر خلاف نوع قبلی، اصل بر این است که مرد استطاعت کافی برای پرداخت مهریه را ندارد و اثبات خلاف آن بر عهده زن است.

مهریه در عقد موقت

تعیین مهریه یکی از ارکان اصلی عقد موقت است. در ماده ۱۰۹۵ قانون مدنی بیان شده است که در نکاح منقطع، عدم ذکر مهر در عقد موجب بطلان عقد است. مطابق این ماده تعیین مهریه و میزان آن در عقد موقت یکی از شرایط صحت این عقد است .در صورتیکه مهریه در عقد موقت ذکر نشود، عقد باطل است.

در عقد دائم تعیین مهر ضروری نیست و زوجین می توانند بعد از عقد نیز نسبت به تعیین مهریه به توافق برسند. حتی اگر مهریه ای هم تعیین نشود، باز هم زن می تواند از مهر المثل و مهر المتعه استفاده کند. اما تعیین مهر و میزان آن در عقد موقت لازم و ضروری است و عدم تعیین آن سبب بطلان عقد می شود.

تفاوت‌های مهم مهریه عندالاستطاعه و مهریه عندالمطالبه

• شرط توانایی در پرداخت مهریه
• زندان رفتن یا نرفتن مرد

شرط توانایی در پرداخت مهریه در قانون مهریه

در مورد مهریه عندالمطالبه اصل بر این است که مرد توانایی و استطاعت مالی کافی برای پرداخت تمام مهریه را دارد مگر آنکه خلاف آن ثابت شود و همچنین بار اثبات عدم توانایی مالی مرد بر دوش خودش است.  

اما در مورد مهریه عندالاستطاعه داشتن استطاعت مالی کافی مرد برای پرداخت مهریه ضروری است. اصل بر این است که زوج توانایی مالی لازم برای پرداخت مهریه را ندارد، مگر آنکه خلاف آن ثابت شود و بار اثبات توانایی کافی مالی مرد برای پرداخت مهریه بر عهده زن است.

زندان رفتن یا نرفتن مرد

در مهریه عندالمطالبه مرد در هر شرایطی باید تا سقف ۱۱۰ سکه را به زن بپردازد،اعم از آنکه مالی داشته باشد یا نداشته باشد. اگر از پرداخت آن حتی از پرداخت اقساط ماهیانه که توسط دادگاه تعیین می‌شود به هر دلیلی خودداری کند، به درخواست زن و به حکم دادگاه محکوم به تحمل حبس می‌شود. اما در مورد مهریه عندالاستطاعه مرد فقط زمانی محکوم به تحمل حبس و زندان می‌شود که توانایی پرداخت مهریه را دارد اما از پرداخت آن خودداذری میکند.

قوانین  جدید مهریه در دوران کرونا

یکی از مسائل بسیار مهمی که در پرداخت مهریه از سوی مرد به زن و یا حتی مقدار مبالغ اقساط آن همیشه وجود دارد، توانایی و استطاعت مالی مرد است و این موضوع مهم به درخواست زن قطعاً از سوی دادگاه خانواده بررسی می‌شود.

یکی از مسائلی که از سوی دادگاه مورد ارزیابی قرار میگیرد، حساب‌های بانکی و همچنین اموال و دارایی‌های مرد است و چنانچه اموالی از مرد یافت شود و یا آنکه حساب بانکی وی دارای موجودی باشد، بر حسب دستور دادگاه توقیف می‌شود و از طریق آن مهریه زن پرداخت می‌شود.

از آنجاییکه در دوران شیوع ویروس کرونا و شیوع گسترده این ویروس باعث به مخاطره افتادن بسیاری از کسب و کارها شده است، توانایی مالی شمار زیادی از مردم نیز به طرز قابل توجهی کاهش یافته و همین موضوع باعث شده تا پرداخت دیون از جمله مهریه که از دیون ممتاز است به تعویق بیفتد یا کلاً متوقف شود.

دستور ریاست قوه قضائیه در مورد قانون جدید مهریه

با توجه به دستور ریاست محترم قوه قضاییه در صورتیکه مردی واقعاً توانایی پرداخت مهریه را نداشته باشد محکوم به تحمل حبس و زندان نمی‌شود. با توجه به اینکه شیوع ویروس کرونا کسب و کارها را دچار چالش کرده و درآمد بسیاری از مردم کاهش چشمگیری داشته است، شاهد افزایش قابل توجه درخواست تعدیل در اقساط مهریه از سوی محکومان مهریه هستیم که معمولاً دادگاه‌ها با حسن نیت اقدام به تعدیل مبالغ اقساط مهریه می کنند.

قانون مهریه سال ۹۹

براساس بخشنامه رئیس قوه قضاییه در سال ۹۸ که در سال جدید هم حکمفرماست در خصوص تعدیل و تقسیط و رسیدگی به اعسار پرداخت مهریه دستوراتی را داده اند و لی علیرغم تصور عموم زندان و حکم جلب از مهریه حذف نشده و همچنان قابلیت اجرایی دارد ولی از قضات خواسته شده برای موضوع زتدان سخت گیر تر باشند و به زوج با توجه به شرایط مالی وی فرصت پرداخت بدهند و اقساط را به نحوی تعیین کنند که زوج برای تامین مبلغ آن به سختی خارج از حد اراده نیفتد و کمتر در چنین موضوعی شاهد زندانی شدن افراد باشیم.

دریافت مهریه بیشتر از ۱۱۰ سکه

برای دریافت مهریه پیش از ۱۱۰ سکه طبق ماده ۲۲ قانون حمایت خانواده برای اجبار مرد به پرداخت آن باید توانایی مالی مرد برای دادگاه ثابت شود. اگر زوجه بتواند اثبات کند که زوج توانایی پرداخت را دارد مرد موظف به پرداخت می شود.

اگر زوج بتواند عدم توانایی خود را در پرداخت مهریه اثبات کند باید تا ۱۱۰ سکه را به صورت اقساطی به زوجه پرداخت کند. فلذا اگر این اقساط را هم پرداخت کند زوجه می تواند حکم جلب زوج را از دادگاه درخواست کند.

مدارک لازم برای گرفتن مهریه از طریق ثبت احوال

زوجه با ارائه اصل و تصویر مصدق سند ازدواج به اجرای ثبت محل خود،تقاضای صدور اجراییه کرده و اجرای ثبت نیز بلافاصله به مرد ابلاغ می کند که به موجب سند رسمی ازدواج که از طرف زوجه ارائه گردید شما مدیون هستید و باید ظرف مدت مقرر قانونی نسبت به پرداخت دین مهریه به همسر خود اقدام نماید.

بعداز پایان مهلت قانونی طبق درخواست زوجه و پس از صدور اجراییه مرد ممنوع الخروج شده و زن می تواند با ارائه و معرفی اموالی از مرد که دارای سند رسمی باشند درخواست بازداشت این اموال را نماید و اموال مذکور پس از بازداشت و انجام مزایده فروخته شده و مهریه زن از محل فروش اموال تامین شود.

مزایای مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت

مطالبه مهریه از طریق مراجعه به دادگاه از طریق تقدیم دادخواست و رعایت مقررات شکلی امکان پذیر است و مستلزم تعیین وقت رسیدگی است که این امر فرایند دادرسی را طولانی می کند در صورتی که مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت به صرف تقاضای ذی نفع از دفتر ازدواج عملیات اجرایی بدون تعیین وقت آغاز می شود .

• مراجعه به دادگاه علاوه بر پرداخت هزینه دادرسی ، مستلزم پرداخت هزینه اجرایی است. در صورتی که در مراجعه به اجرای ثبت فقط حق الاجرا تعلق می گیرد.
• از طریق مراجعه به اجرای ثبت با استناد به ماده ۱۷ قانون گذرنامه ، امکان ممنوع الخروج کردن زوج وجود دارد در صورتی که این امکان در مراجعه به محاکم دادگستری متصور نیست .

صدور اجراییه در اجرای ثبت مشمول مرور زمان نمی شود ولی در مورد اجراییه دادگاه به استناد ماده ۱۶۸ قانون اجرای احکام، اجرای مرورزمان پنج ساله جاری است .

• در اجرای ثبت ، عملیات اجرایی به مجرد درخواست کتبی زوج یا اشخاص ذی سمت شروع می شود ولی در دادگاه عملیات اجرایی پس از فرایند دادرسی و صدور حکم قطعی با درخواست اجرای حکم توسط محکوم له یا نماینده او شروع می شود .
• هزینه اقدام از طریق اجرای ثبت بسیار مرقون به صرفه تر از اقدام از طریق دادگاه ، برای زوجه می باشد.

اولین قانون جدید مهریه

ولین مورد در ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی است که دو ماده واحده با این ماده الحاق شده که در تبصره اول ماده چنین آمده است : اگر مهریه وجه رایج باشد متناسب با تغییر شاخص قیمت سالانه زمان تادیه نسبت به سال اجرای عقد که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین می شود محاسبه و پرداخت میشود.

با توجه به این ماده قانونی و تبصره آن متوجه می شویم که اگر زن مطالبه مهریه از طریق دادگاه انجام دهد و یا مرد بخواهد برای بری الذمه شدنش مهریه زن را بپردزاد مهریه مطابق با شاخص قیمت سالانه که بانک مرکزی تعیین می کند پرداخت میشود.

دومین قانون جدید مهریه

برطبق قانون جدید نحوه اجرای محکومیت های مالی در راستای حبس زدایی و کمتر کردن زندانیان بابت مهریه قانونی تصویب شد که هر چقدر که مهریه تعیین شده باشد، زن اگر مهریه اش را مطالبه کند تا میزان یا معادل ۱۱۰ سکه شامل ماده دو نحوه اجرای محکومیت های مالی میشود.

یعنی زن تا این میزان می تواند حکم جلب برای مرد بگیرد. برای اضافات مهریه مرد می تواند درخواست تقسیط بدهد و مهریه را به صورت قسطی با تعیین مقدار اقساط توسط دادگاه به زن پرداخت کند .قانون جدید میزان مهریه را محدود نکرده بلکه ضمانت اجرای مهریه مازاد بر ۱۱۰ سکه را کاهش داده است.

اثبات اعسار زوج

 طبق ماده ۷ قانون جدید نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب ۱۳۹۳در مواردیکه وضعیت سابق مدیون دلالت بر توانایی مالی وی داشته یا مدیون درعوض دین مالی دریافت کرده یا به هر نحو مالی بدست آورده باشد اثبات اعسار بر عهده وی یعنی زوج  است، مگر اینکه ثابت کند آن مال تلف حقیقی یا حکمی شده است .

در مواردیکه مدیون در عوض دین; مالی دریافت نکرده یا تحصیل نکرده باشد; هرگاه زن که خوانده دعوای اعسار از طرف مرد در پرداخت مهریه است; نتواند توانایی مالی فعلی یا سابق مرد را ثابت کند; یا توانایی مالی فعلی یا سابق وی نزد قاضی ثابت نشود; ادعای اعسار با سوگند مدیون یعنی مرد; مطابق تشریفات مقرر در قانون آیین‌ دادرسی مدنی پذیرفته می‌شود.

وکیل متخصص طلاق توافقی گروه حقوقی اوان

نقش وکیل متخصص طلاق در پرونده هایی که در خصوص خانواده و روابط زوجین در دادگاهها مطرح میشود مشخص است. وکیل طلاق توافقی، وکیلی است که; علاوه بر اطلاعات کامل که در مورد امور حقوقی دارد; در خصوص قوانین مربوط به خانواده و روابط زوجین تسلط کامل دارد.

پرونده طلاق یکی از پرونده های پرحجم در دادگاههای خانواده می باشد; که به دلیل عدم اگاهی زوجین از قوانین حقوقی خانواده; دچار مشکلات زیادی در روند رسیدگی پرونده میشوند.

قبل ازهر اقدام قانونی در خصوص طلاق توافقی; یا هر نوع دادخواست مطالبه مهریه; دادخواست مطالبه نفقه; اجرت المثل و حضانت فرزند; با وکیل متخصص و با تجربه وکیل طلاق توافقی تهران; وکیل طلاق توافقی مشهد; وکیل طلاق توافقی کرج; وکیل طلاق توافقی قم; وکیل طلاق توافقی اهواز; وکیل طلاق توافقی اصفهان; وکیل طلاق توافقی شیراز; وکیل طلاق توافقی رشت; مربوط به وکلای گروه حقوقی اوان مشورت نمائید.

نوشته دستور ریاست قوه قضائیه در مورد قانون جدید مهریه اولین بار در گروه وکلای حقوقی اوان. پدیدار شد.