لینک مقاله مطالبه خسارت را به اشتراک بگذارید:https://oonelaw.com/claims-for-damages

دعوای مطالبه خسارت از دعاوی حقوقی است. در مواردی ممکن است شخص با ارتکاب رفتار مجرمانه‌ای مسبب ضرر و زیان به مجنی علیه یا ثالث باشد. در این صورت شخص زیان‌دیده به‌عنوان مدعی خصوصی می‌تواند جبران تمام ضرر و زیان‌های مادی و معنوی و منافع ممکن‌الحصول ناشی از جرم را مطالبه کند.

هرگونه خسارت وارده اعم از مادی یا معنوی، منافع ممکن‌الحصول یا هزینه‌های دادرسی قابل مطالبه از متعهد یا مسبب یا مسئول حادثه یا جنایت می‌باشند البته جهت محکوم کردن وی لازم است شرایط مطالبه خسارت توسط مدعی خصوصی به اثبات برسد.

• تعریف مطالبه خسارت
• انواع خسارت قابل مطالبه
• ارکان مطالبه خسارت
• مرجع تعیین میزان خسارت
• تعیین میزان خسارت توسط قانون
• تعیین میزان خسارت توسط مرجع قضائی
• تخفیف میزان خسارت در مطالبه خسارت
• نحوه تنظیم خواسته دعوا در دادخواست مطالبه خسارت
• هزینه دادرسی مطالبه خسارت
• مبنای تحمیل خسارت به محکوم علیه
• نمونه دادخواست مطالبه خسارت تاخیر تادیه
• وکیل پایه یک دادگستری گروه حقوقی اوان

تعریف مطالبه خسارت

براساس قانون هرکس بدون مجوز عمداً یا در نتیجه بی‌احتیاطی به جان یا سلامتی یا مال یا آزادی یا حیثیت یا شهرت تجارتی یا به هر حق دیگر که به‌ موجب قانون برای افراد ایجاد گردیده لطمه‌ای وارد نماید که موجب ضرر مادی یا معنوی دیگری شود مسئول جبران خسارت ناشی از عمل خود خواهد بود. در صورتیکه مسئولیت یا تعهدی به شخص سپرده شده باشد اما وی آن را انجام نداده یا تأخیر در انجام آن داشته باشد میتوان دعوای مطالبه خسارت مطرح نمود. # مطالبه خسارت

انواع خسارت قابل مطالبه
خسارات دادرسی

خسارات دادرسی عبارت است از هزینه دادرسی و حق‌الوکاله وکیل و هزینه‌های دیگری که به‌طور مستقیم مربوط به دادرسی و برای اثبات دعوا یا دفاع لازم بوده است از قبیل حق‌الزحمه کارشناسی و هزینه تحقیقات محلی و خواهانی که به میزان خواسته دعوی شامل اصل خسارت، هزینه دادرسی و خسارت تأخیر تأدیه (هرچند میزان آن مشخص نباشد) اموالی از خوانده توقیف کرده باشد، می‌تواند در زمان اجرای حکم هر آنچه مورد حکم قرار گرفته است اعم از اصل خسارت و خسارات دادرسی و خسارات تأخیر تأدیه از اموال توقیف شده استیفاء نماید. # مطالبه خسارت

خسارت ممکن الحصول

منافع ممکن‌الحصول منافعی هستند که مقتضی وجود آن‌ها حاصل شده باشد. این‌گونه منافع را عرف و قانون در حکم موجود می‌داند و چنانچه کسی آن را تلف کند یا باعث تفویت آن شود باید خسارت ناشی از اقدام خود را جبران کند. نظیر اجرت‌المثل ایام بیکاری راننده شاغل تاکسی صدمه‌دیده تا زمان تعمیر که با توجه به بند ۲ ماده ۱۴ قانون آیین دادرسی کیفری جدید و قواعد تسبیب و لاضرر و مقررات قانون مسئولیت مدنی این قبیل منافع قابل مطالبه هستند. # مطالبه خسارت

ارکان مطالبه خسارت
برای مطالبه خسارت از وارد کننده زیان، وجود سه عنصر ضرورت دارد:

• وجود ضرر
• ارتکاب فعل زیان بار
• رابطه سببیت بین فعل انجام شده و زیان وارده

مرجع تعیین میزان خسارت

قبل از بحث در خصوص انواع خسارت و طریقه مطالبه آن‌ها لازم است بدانیم که ممکن است میزان خسارت از طریق قانون یا مرجع قضائی تعیین شود در صورت تعیین میزان خسارت توسط مقنن، افزایش یا کاهش آن امکان نخواهد داشت و محکمه مکلف به صدور حکم به همان میزان خواهد بود. لیکن در مواردی که میزان خسارات توسط مرجع قضایی تعیین می‌شود این امکان وجود خواهد داشت. # مطالبه خسارت

تعیین میزان خسارت توسط قانون

در این حالت قانون رأساً وارد عمل شده، میزان خسارت ناشی از عدم انجام تعهد یا تأخیر در انجام تعهد یا ورود خسارت از باب تسبیب یا مباشرت را تعیین می‌کند و دادگاه باید متخلف را به همان مقداری که در قانون تعیین شده محکوم کند و توافق طرفین زائد بر مقدار قانونی فاقد ضمانت اجرا است. از جمله مواردیکه قانون به تبعیت از شرع اقدام به تعیین میزان خسارت وارده نموده بحث دیات در قانون مجازات اسلامی می‌باشد که از باب ورود ضرر یا آسیب به اعضاء بدن، میزان و مقدار آن‌ها همان‌طوری که ماده ۴۴۸ قانون مجازات اسلامی جدید تصریح می‌دارد مشخص می باشد.

تعیین میزان خسارت توسط مرجع قضائی

موارد و مصادیقی وجود دارد که قانون تعیین میزان خسارت را با جلب نظر کارشناس به مرجع قضائی ارجاع نموده است که در این مورد می‌توان به موضوع ارش یا اجرت‌المثل یا میزان ضرر و زیان ناشی از جرم اشاره نمود .در این خصوص ماده ۳ قانون مسئولیت مدنی مقرر می‌دارد دادگاه میزان زیان و طریقه و کیفیت جبران آن را با توجه به اوضاع و احوال قضیه تعیین خواهد کرد جبران زیان را به صورت مستمری نمی‌شود تعیین کرد مگر آن‌که مدیون تأمین مقتضی برای پرداخت آن بدهد یا آنکه قانون آن را تجویز نماید. قانونگذار در ماده ۴۴۹ قانون مجازات اسلامی بیان نمود که دادگاه با لحاظ نوع و کیفیت جنایت و تأثیر آن بر سلامت مجنی‌علیه و میزان خسارت وارده با در نظر گرفتن دیه مقدّر و با جلب نظر کارشناس میزان آن را تعیین می‌کند. # مطالبه خسارت

تخفیف میزان خسارت در مطالبه خسارت

براساس ماده ۴ قانون مسئولیت مدنی در مواردیکه دادگاه میزان خسارت را تعیین می‌کند می‌تواند میزان خسارت را در مورد زیر تخفیف دهد:

• هرگاه پس از وقوع خسارت واردکننده زیان به نحو مؤثری به زیان‌دیده کمک و مساعدت کرده باشد.
• هرگاه وقوع خسارت ناشی از غفلتی بود که عرفاً قابل اغماض باشد و جبران آن نیز موجب عسرت و تنگدستی واردکننده زیان شود.
• وقتی که زیان‌دیده به نحوی از انحاء موجبات تسهیل ایجاد زیان را فراهم نموده یا به اضافه شدن آن کمک و یا وضعیت واردکننده زیان را تشدید کرده باشد. # مطالبه خسارت

نحوه تنظیم خواسته دعوا در دادخواست مطالبه خسارت

خواهان شخصی است که از جانب خوانده متحمل زیان و ضرر شده است، این ضرر منجر به دعوای میان خواهان و خوانده می شود، در واقع مسئول یا مسبب یا مجرم دعوا را با ایجاد زیان برای خواهان شکل داده است که باید با روش قانونی آن را حل و فصل نمود، این شیوه برای ارائه دادخواست به مراجعه قانونی، نیاز به شیوه تنظیم خواسته دعوا دارد. خواسته ای که خواهان در متن دادخواست مطالبه خسارت قید می کند، باید علل دعوا و مبلغ جبران را در تاریخ مورد نظر بیان نماید، حقیقت تقاضای الزام خوانده نیاز به پرداخت یک هزینه دارد، این هزینه علاوه بر خسارت تأخیر تأدیه خواهد بود و هزینه نهایی نیز به هزینه های دادرسی و حق الوکاله وکیل مضاعف می شود. # مطالبه خسارت

هزینه دادرسی مطالبه خسارت

هزینه دادرسی مهم‌ترین بخش تشکیل دهنده خسارت دادرسی است. زیرا که در دادرسی‌های مدنی، پرداخت هزینه دادرسی گزیرناپذیر است اما هزینه‌های دیگر مانند حق الوکاله وکیل، دستمزد کارشناس و… همیشه و در تمام دعاوی وجود ندارد. قانون آیین دادرسی مدنی هزینه دادرسی را تعریف نکرده و تنها در ماده ۵۰۲ به تعیین موارد آن هزینه برگهایی که به دادگاه تقدیم می‌شود و هزینه قرارها و احکام اکتفا کرده است. هزینه دادرسی عبارت است از هزینه‌ای که خواهان برای ورود به دعوا و شروع رسیدگی باید به دولت بپردازد. # مطالبه خسارت

مبنای تحمیل خسارت به محکوم علیه

گر چه در ابتدا هزینه‌های دادرسی توسط خواهان پرداخت می‌شود ولی در نهایت پس از صدور حکم به نفع خواهان، در صورتیکه خواهان از دادگاه خواسته باشد دادگاه مکلف است که نسبت به هزینه‌های دادرسی نیز تعیین تکلیف بکند و مبلغ آن را تعیین و محکوم علیه را به پرداخت آن محکوم نماید. # مطالبه خسارت

در مورد مبنای حقوقی تحمیل هزینه دادرسی و بقیه خسارات به محکوم علیه دو تحلیل ارائه شده است:

– بازنده دعوا از بابت مقاومت نابجایی که در برابر ادعای برنده دعوا نموده باید جریمه بپردازد و هر گاه بازنده دعوا، خواهان باشد، پرداخت این هزینه با خود اوست زیرا ادعای او علیه خوانده خلاف حق بوده است. اشکال این نظریه این است که معلوم نیست که بازنده همیشه در اقامه دعوا یا دفاع از آن خاطی و بی حق باشد چرا که عملا مواردی پیش می‌آید که حقانیت یکی از دو طرف اختلاف، برای خود آنها نیز واقعا مورد تردید است و به همین جهت هر دو طرف آن را با حسن نیت، تعقیب می‌کنند. # مطالبه خسارت

ثانیا گاهی بعضی اشخاص از لحاظ حفظ منافعی که به آنها سپرده شده ناگزیر از طرح دعوا هستند مثل دعوایی که قیم برای غبطه مولی علیه، طرح می‌کند. در این موارد نمی‌توان بازنده دعوا را همیشه خاطی و مستحق کیفر دانست.

ـ رابطه متداعیین همانند یک شبه عقد است بدین معنا که فرض می‌شود طرفین دعوا با هم توافق کرده‌اند که هر یک از آنها که دعوا را ببازد، باید از عهده هزینه‌های مربوط به آن برآید. در مجموع تحلیل اول قویتر به نظر می‌رسد. برای رفع اشکالات آن نیز می‌توان گفت در این موارد الزام محکوم علیه به پرداخت خسارت ناشی از دادرسی، بیشتر دفع ضرر از محکوم له است تا تنبیه محکوم علیه. # مطالبه خسارت

نمونه دادخواست مطالبه خسارت تاخیر تادیه

مشخصات طرفین نام نام خانوادگی نام پدر سن شغل محل اقامت- خیابان – کوچه – پلاک- کدپستی
خواهان
خوانده
وکیل
خواسته یا موضوع صدور حکم محکومیت خوانده به پرداخت خسارت تاخیر تادیه دو فقره چک ………….از تاریخ صدور چک لغایت اجرای حکم( وصول محکوم به ) بعلاوه کلیه هزینه های دادرسی وحق الوکاله وکیل فعلا مقوم به پنجاه و یک میلیون ریال به شرح دادخواست.
دلایل و منضمات
-گواهی های عدم پرداخت( ۲برگ )
-کپی مصدق چک ها( ۱برگ)
– درخواست اجراییه (۱برگ)
ریاست محترم دادگاه عمومی حقوقی
احتراماً به استحضار می‌رساند:
۱-موکل به موجب دو فقره چک بانک ………. به شماره ی ۰۲۵۷۹۹و۰۲۵۸۰۰ به ترتیب به مبالغ …….. و…… مجموعا ……. از خوانده محترم ……………. طلبکاربوده است. مشارالیه در جهت وصول مطالبات خود بر اساس چک های فوق الذکراقدام به در خواست اجرائیه از اجرای ثبت شیراز نموده النهایه با توقیف حسابهای شرکت بیمه ………… اصل طلب وصول گردیده است.

۲- باتوجه به عدم امکان دریافت خسارات تاخیر تادیه چک ها از طریق اجرای ثبت ، لذا از مقام محترم قضایی تقاضای رسیدگی وصدور حکم محکومیت خوانده به پرداخت خسارت تاخیر تادیه از تاریخ صدور چک( ۱۵/۱۰/۸۹ ) لغایت تا تاریخ اخذ محکوم به (۲۸/۱۲/۹۲ ) به همراه سایر خسارات قانونی از جمله هزینه دادرسی وحق الوکاله وکیل مورد استدعاست.

محل امضاء – مهر – اثر انگشت
شماره و تاریخ ثبت دادخواست ریاست محترم شعبه ………… دادگاه …………… رسیدگی فرمایید.
نام و نام خانوادگی ارجاع

وکیل پایه یک دادگستری گروه حقوقی اوان

استفاده از مشاوره حقوقی وکیل متخصص و باتجربه در تمام مراحل رسیدگی پرونده های حقوقی و کیفری از اهمیت زیادی برخوردار است; زیرا با انتخاب وکیل و مشاوره حقوقی قبل ازهر اقدام قانونی در وقت و هزینه های دادرسی صرفه جویی میشود; و حق و حقوق موکل ضایع نمیشود; گروه وکلای حقوقی اوان مجموعه ای متخصص از وکلای دادگستری; کارشناسان ارشد حقوق و حقوقدانان می باشد; که با ارائه مشاوره های تخصصی، قبول وکالت و مشاوره در دعاوی حقوقی را بر عهده میگیرند.

سوالات و مشکلات حقوقی خود را در تمام ساعات شبانه روز حتی ایام تعطیل با وکیل دادگستری و مشاور حقوقی اوان مطرح نمائید تا در کوتاهترین زمان ممکن پاسخگوی شما باشد. # مطالبه خسارت

نوشته دعوای مطالبه خسارت اولین بار در گروه وکلای حقوقی اوان. پدیدار شد.