لینک مقاله را به اشتراک بگذارید:https://oonelaw.com/dissolution-of-a-partnership

دادخواست انحلال شرکت تضامنی یکی از دعاوی حقوقی در مورد شرکتها است که در دادگاه حقوقی قابل طرح است. ماده‌ ۱۳۶ قانون تجارت، موارد انحلال شرکت تضامنی را بیان نموده است. شرکت تضامنی شرکتی است که تحت اسم مخصوصی برای انجام امور تجارتی بین دو یا چند نفر با مسئولیت تضامنی  تشکیل میشود. تضامنی بودن مسئولیت به این معنا است که در صورت کافی نبودن دارایی شرکت برای پرداخت تمام بدهی‌ها، هر یک از شرکا مسئول پرداخت تمامی بدهی‌های شرکت می‌باشد.

در این مقاله به موضوعات ذیل پرداخته شده است:

• موارد عام انحلال شرکت تضامنی
•  منتفی شدن تعدد شرکا
• انقضای مدت شرکت
• انتفای موضوع شرکت
•  ورشکستگی شرکت
• بطلان قرارداد شرکت
• تصمیم تمام شرکا
• دلایل خاص انحلال شرکت تضامنی
• ورشکستگی یکی از شرکا
• فوت شریک
• محجوریت یکی از شرکا
• انحلال شرکت
• درخواست طلبکار
• آثار انحلال شرکت تضامنی
• ثبت و اعلام انحلال
• تصفیه شرکت
• تقسیم اموال شرکت
• مقررات تقسیم دارایی
• شخصیت حقوقی شرکت بعد از انحلال
• آثار بقای شخصیت حقوقی
• دعاوی طلبکاران پس از انحلال
• فسخ شرکت
• فوت یا حجر یکی از شرکا
• مدارک مورد نیاز جهت انحلال شرکت تضامنی
• شخصیت حقوقی شرکت بعد از انحلال
• آثار بقای شخصیت حقوقی شرکت
• وکیل  متخصص شرکتهای تجاری اوان

موارد عام انحلال شرکت تضامنی

شرکت تضامنی تحت شرایط عام حقوق شرکت‌ها ، شرایطی که در صورت وجود، تمام شرکت‌های تجاری، از جمله شرکت تضامنی را منحل می‌کند.

 منتفی شدن تعدد شرکا

به این معنی که هر شرکت برای ایجاد و ادامه حیات، نیاز به دو یا چند شریک دارد. در صورتی که به هر دلیلی این تعدد شرکا از بین برود دیگر شراکتی وجود نخواهد داشت، پس شرکت نیز از بین می‌رود.

انقضای مدت شرکت

در صورتی که شرکت تضامنی برای مدت محدودی ایجاد شده باشد، پس از پایان این مدت شرکت خودبه‌خود از بین می‌رود.

انتفای موضوع شرکت

زمانی که انجام موضوع فعالیت شرکت به دلایلی از قبیل انجام شدن یا ممنوع شدن آن غیرممکن شود، منجر به انحلال شرکت میشود.

 ورشکستگی شرکت

به محض اینکه حکم ورشکستگی شرکت صادر شود، شرکت منحل خواهد شد. ورشکستگی زمانی مصداق دارد که، شرکت از عهده پرداخت بدهی‌هایش برنیاید.

بطلان قرارداد شرکت

برای ایجاد شرکت، دو یا چند نفر با یکدیگر توافق کرده و قرارداد شرکت را منعقد می‌کنند. حال اگر این توافق به علتی باطل باشد، منجر به بطلان شرکت می‌شود.

تصمیم تمام شرکا

از آنجا که همه شرکا با توافق هم قرارداد تشکیل شرکت را منعقد می‌کنند، خودشان نیز می‌توانند با توافق، شراکت را از بین ببرند.

دلایل خاص انحلال شرکت تضامنی

در مورد شرکت تضامنی قوانینی پیش‌بینی شده که می‌توان آنها را به ترتیب زیر خلاصه نمود:

انحلال شرکت برابر بند ب ماده ۱۳۶ قانون تجارت با موافقت تمامی شرکا امکان‌پذیر است. پس در صورتی که حتی یکی از شرکا مخالف باشد، انحلال صورت نخواهد گرفت. با این حال اگر اساسنامه یا شرکت‌نامه شرکا را از حق فسخ محروم نکرده باشد هر یک از شرکا می‌تواند در صورتی که انحلال به قصد ضررزدن به شرکا یا اشخاص دیگر نباشد، انحلال شرکت را درخواست کند.

این تقاضا باید شش ماه قبل از فسخ، کتباً به شرکا اعلام شود. همچنین اگر برابر اساسنامه باید سال به سال به حساب شرکت رسیدگی شود، فسخ در هنگام پایان محاسبه سالیانه به عمل می‌آید.

ورشکستگی یکی از شرکا

ورشکستگی یکی از شرکا ممکن است به انحلال شرکت منجر شود. انحلال شرکت به سبب ورشکستگی شرکا جنبه قهری دارد. یعنی نیازمند صدور حکم انحلال به وسیله دادگاه به سبب ورشکستگی شریک نیست و کافی است که مدیر تصفیه،  شریک ورشکسته کتباً تقاضای انحلال شرکت را کرده باشد و از این تقاضا شش ماه گذشته و شرکت، مدیر تصفیه را از تقاضای مزبور منصرف نکرده باشد.

فوت شریک

فوت شریک نیز شرکت را منحل می‌کند، مگر اینکه شرکای باقی‌مانده و قائم‌مقام متوفی به بقای شرکت رضایت دهند. برابر ماده ۱۳۹ قانون تجارت اگر سایر شرکا به بقا شرکت تصمیم گرفته باشند قائم‌مقام متوفی باید در مدت یک ماه از تاریخ فوت رضایت یا عدم‌رضایت خود را کتباً اعلام نماید.

محجوریت یکی از شرکا

محجوریت یکی از شرکا موجب انحلال شرکت می‌شود. اما در ماده ۱۴۰ قانون تجارت آمده است که در صورت محجور شدن یکی از شرکا با اعمال ماده ۱۳۹ قانون تجارت می‌توان شرکتی را از انحلال نجات داد. یعنی باقیماندن شرکت وابسته به رضایت سایر شرکا و قائم‌مقام محجور است.

انحلال شرکت

انحلال شرکت تضامنی برطبق ماده ۱۳۶ قانون تجارت در صورتی ممکن است که یکی از شرکا به دلایلی، انحلال شرکت را از دادگاه تقاضا نماید و دادگاه آن دلایل را موجه و حکم به انحلال بدهد. البته موضوع مهم، تشخیص موجه بودن دلایل است و دلیل را وقتی می‌توان موجه دانست که سایر شرکا وظایف و تعهدات خود را انجام ندهند یا عملی مخالف با محتوای قرارداد شرکت انجام دهند. مطابق تبصره همین ماده در صورتی که دلایل انحلال، منحصراً مربوط به شریک یا شرکای معین باشد دادگاه می‌تواند به تقاضای سایر شرکا به جای انحلال، حکم به اخراج آن شریک یا شرکای معین را بدهد.

درخواست طلبکار

در صورت درخواست طلبکار یا طلبکاران شخصی هر یک از شرکا، شرکت منحل می‌شود، آن‌هم زمانی که نتوانسته باشند طلب خود را از دارایی شخصی مدیون وصول کنند و سهم مدیون از منافع شرکت هم برای پرداخت طلب آنها کافی نباشد. طلبکار باید شش ماه قبل، قصد خود را به اطلاع شرکت برساند و ثانیاً طبق ماده ۱۳۱ قانون تجارت در صورتی که سایر شرکا سهمیه آن شریک را از دارایی شرکت نقداً پرداخت کنند، می‌توانند از انحلال شرکت جلوگیری کنند.

آثار انحلال شرکت تضامنی

انحلال شرکت تضامنی دارای آثاری است که به ترتیب بررسی میشود:

ثبت و اعلام انحلال

انحلال شرکت تضامنی باید برابر با ماده ۲۰۰ قانون تجارت اعلام شود. به این ترتیب شرکا شرکت تضامنی مکلفند که انحلال شرکت را با ارائه مدارک مقرر، در اداره ثبت شرکت‌ها به ثبت برسانند و سپس در ظرف یک ماه از تاریخ ثبت، انحلال شرکت را توسط اداره ثبت محل در روزنامه رسمی قوه قضاییه و یکی از جراید کثیر الانتشار مرکز اصلی شرکت منتشر نمایند.

تصفیه شرکت

پس از انحلال، اموال شرکت بایستی میان شرکا تقسیم شود. اما چون خود شرکت قبل از انحلال معاملاتی انجام داده و طلبکارانی دارد، باید قبل از تقسیم اموال بین شرکا، طلب آنان پرداخت گردد. به همین جهت قانون، تصفیه را مقدم بر تقسیم اموال قرار داده است. تصفیه به مجموعه عملیاتی گفته می‌شود که به نقد کردن دارایی و طلب‌های شرکت و پرداخت بدهی‌اش منجر می‌شود.

تقسیم اموال شرکت

تقسیم دارایی شرکت میان شرکا پس از پرداخت بدهی‌های شرکت صورت می‌گیرد. از تاریخ تقسیم اموال، طلبکاران شرکت دیگر حقی نسبت به شرکت ندارند. چرا که از تاریخ تقسیم، شرکت نیز از بین می‌رود و طلبکاران تنها می‌توانند به شرکا که مسئولیتشان تضامنی است رجوع کنند.

مقررات تقسیم دارایی

آن قسمت از دارایی شرکت که در مدت تصفیه، مورد نیاز نیست به طور موقت بین شرکا تقسیم می‌شود. تقسیم دارایی شرکت، خواه در حین تصفیه و یا پس از ختم آن، در صورتی امکان دارد که قبلاً سه مرتبه در مجله رسمی و یکی از جراید، اعلام و یک سال از تاریخ انتشار اولین اعلام در مجله گذشته باشد. ماده ۲۱۶ قانون تجارت نیز تخلف از ماده قبل را موجب مسئولیت متصدیان تصفیه در برابر طلبکاران قرار داده است.

شخصیت حقوقی شرکت بعد از انحلال

اگر برای اجرای تعهدات شرکت معاملات جدیدی لازم شود، متصدیان تصفیه انجام خواهند داد. با توجه به این ماده معلوم می‌شود که شخصیت حقوقی شرکت تنها برای انجام اموری که برای تصفیه لازم است باقی خواهد ماند. در این مورد اهلیت، شرکت محدود نمی‌شود بلکه اختیارات مدیر تصفیه محدود می‌شود.

آثار بقای شخصیت حقوقی

نتایج بقای شخصیت حقوقی شرکت در حال تصفیه متعدد است. آثار بقای شخصیت حقوقی شامل موارد ذیل است:

• شرکت، نام و اقامتگاه خود را حفظ می‌کند تا به این ترتیب هم اشخاص دیگر بتوانند علیه شرکت اقامه دعوا کنند و هم شرکت بتواند به طور مستقل علیه اشخاصی که به او بدهکارند اقامه دعوا کند.
• شرکت می‌تواند تعهدات جدیدی را در حدی که امر تصفیه اقتضا دارد به عهده بگیرد.
• طلبکاران می‌توانند در صورتی که انحلال شرکت به سببی غیر از ورشکستگی بوده، صدور حکم ورشکستگی شرکت در حال تصفیه را تقاضا کنند.
• چون شخصیت حقوقی شرکت فقط برای تصفیه باقی مانده است، شرکت از تاریخ انحلال نه قابل تبدیل به شرکت دیگری است و نه می‌تواند فعالیت جدیدی آغاز کند.

دعاوی طلبکاران پس از انحلال

پس از ختم تصفیه و تقسیم دارایی شرکت میان طلبکاران، دعوای طلبکارانی که به هر علت طلب خود را نگرفته‌اند، تنها علیه شرکا پذیرفته است. چون شرکت با تقسیم دارایی، شخصیت خود را از دست داده است. قانون تجارت مهلتی پنج‌ساله معین کرده تا طلبکاران بتوانند علیه شرکا یا وراث آن‌ها راجع به معاملات شرکت اقامه دعوا کنند. ابتدای این مهلت پنج ساله روزی است که انحلال شرکت در اداره ثبت، به ثبت رسیده و در مجله رسمی اعلام شده باشد.

دلایل اختصاصی انحلال شرکت تضامنی

دلایل اختصاصی انحلال عبارتند از :

• رضایت تمامی شرکا
• مراجعه به دادگاه

یکی از شرکا از دادگاه تقاضای انحلال نماید و دادگاه نیز دلایل او را موجه تشخیص بدهد، مانند اینکه شرکت زیان دهی داشته باشد. در این مورد اگر دلایل انحلال منحصراَ مربوط به شریک یا شرکای معینی باشد دادگاه می تواند به تقاضای سایر شرکا به جای انحلال، حکم اخراج آن شریک یا شرکای معین را بدهد.

شرط مراجعه به دادگاه برای انحلال شرکت بامسئولیت محدود از بین رفتن حداقل نصف سرمایه شرکت می باشد، اما در شرکت تضامنی برای مراجعه به دادگاه و تقاضای انحلال شرط خاصی پیش بینی نشده است.

فسخ شرکت

اصولاَ برای شریک حق فسخ وجود دارد مگر آن که طبق اساسنامه این حق سلب شده باشد. در این صورت شریک باید قصد فسخ را کتباَ به شرکت ارسال کند. برای فسخ شرکت ۴ شرط باید جمع باشد :

• مراتب فسخ کتباَ به شرکت ابلاغ شود.
• شش ماه از تاریخ اعلام فسخ بگذرد.
• فسخ ناشی از قصد اضرار نباشد.
• در اساسنامه شرکت حق فسخ شرکت از شرکا سلب نشده باشد.

اگر موافق اساسنامه باید سال به سال به حساب شرکت رسیدگی شود فسخ در موقع ختم محاسبه سالیانه به عمل می آید.

ورشکستگی یکی از شرکا

ورشکستگی یکی از شرکا با جمع سه شرط ذیل ممکن است موجب انحلال شرکت شود:

• مدیر تصفیه کتباَ تقاضای انحلال شرکت را نموده باشد.
• از تقاضای مدیر تصفیه ۶ ماه گذشته باشد.
• شرکت نیز مدیر تصفیه را ازتقاضای انحلال منصرف نکرده باشد.

فوت یا حجر یکی از شرکا

اگر یکی از شرکا فوت کند یا محجور شود بقای شرکت منوط به رضایت تمامی شرکای دیگر و قائم مقامان متوفی خواهد بود. اگر حتی یکی از شرکا نیز راضی به بقای شرکت نباشد شرکت تضامنی منحل می شود.

اگر تمامی شرکا به بقای شرکت راضی باشند توبت به قائم مقامان متوفی یا قیم محجور می رسد که باید حسب مورد ظرف ۱ ماه از تاریخ فوت یا حجر، رضایت یا عدم رضایت خود را نسبت به بقای شرکت کتباَ اعلام نمایند. اگر ظرف یک ماه سکوت نمایند، این سکوت نیز در حکم رضا می باشد و این برخلاف قواعد کلی حقوقی است که سکوت اعم از رضایت یا عدم رضایت شناخته می شود.

اگر قائم مقامان متوفی یا قیم محجور به بقای شرکت رضایت بدهند، در نفع و ضرر مدتی که منتظر پاسخ آن ها بوده اند شریک خواهند بود، اما اگر اعلام عدم رضایت کنند تنها نسبت به منافع حاصله شریک خواهند بود.

مثلاَ اگر بیست و پنج روز ساکت بوده اند و در روز بیست و ششم اعلام رضایت کنند، نسبت به منافع و ضرر بیست و پنج روز اول شریک هستند اما اگر در روز بیست و ششم اعلام عدم رضایت کنند، فقط نسبت به منافع زمان سکوت شریک هستند.

مدارک مورد نیاز جهت انحلال شرکت تضامنی

• تمامی مدارک ثبتی شرکت
• مدارک شناسایی شرکا
• اصل صورتجلسه انحلال که به تایید همه شرکا و مدیر تصفیه رسیده باشد.
• فوت شریک نیز شرکت را منحل می‌‌‌کند، مگر اینکه شرکای باقی مانده و قائم مقام متوفی به بقای شرکت رضایت دهند. برابر ماده ۱۳۹ ق.ت اگر سایر شرکا به بقا شرکت تصمیم گرفته باشند قائم مقام متوفی باید در مدت یک ماه از تاریخ فوت رضایت یا عدم رضایت خود را کتباً اعلام نماید.

شخصیت حقوقی شرکت بعد از انحلال

اگر برای اجرای تعهدات شرکت معاملات جدیدی لازم شود، متصدیان تصفیه انجام خواهند داد. (ماده ۲۰۸ ق.ت) با توجه به این ماده معلوم می‌‌‌شود که شخصیت حقوقی شرکت تنها برای انجام اموری که برای تصفیه لازم است باقی خواهد ماند. البته باید توجه داشت که در این مورد اهلیت شرکت محدود نمی‌شود بلکه اختیارات مدیر تصفیه محدود می‌‌‌شود

آثار بقای شخصیت حقوقی شرکت

نتایج بقای شخصیت حقوقی شرکت در حال تصفیه متعدد است. چند مورد آن مختصراً ذکر می‌‌‌شود:

• شرکت نام و اقامتگاه خود را حفظ می‌‌‌کند تا به این ترتیب هم اشخاص دیگر بتوانند علیه شرکت اقامه دعوا کنند و هم شرکت بتواند به طور مستقل علیه اشخاصی که به او بدهکارند اقامه دعوا کند.
• شرکت می‌‌‌تواند تعهدات جدیدی را در حدی که امر تصفیه اقتضا دارد به عهده بگیرد.
• طلبکاران می‌‌‌توانند در صورتی که انحلال شرکت به سببی غیر از ورشکستگی بوده، صدور حکم ورشکستگی شرکت در حال تصفیه را تقاضا کنند.
• چون شخصیت حقوقی شرکت فقط برای تصفیه باقی ماند است، شرکت از تاریخ انحلال نه قابل تبدیل به شرکت دیگری است و نه می‌‌‌تواند فعالیت جدیدی آغاز کند.

وکیل  متخصص شرکتهای تجاری اوان

استفاده ازمشاوره حقوقی با وکیل متخصص امور شرکت برای همه شرکتها امری ضروری است. برای مشاوره حقوقی و نظارت بر انعقاد قرارداد شرکت ها، واحدهای تجاری، تولیدی، صنعتی و بازرگانی با سایر اشخاص و وکالت پرونده های حقوقی با وکیل متخصص امور شرکت ها مشورت نمائید.

سوالات و مشکلات حقوقی خود در مورد دعاوی شرکت ها و کلیه خدمات حقوقی شرکت ها با وکیل شرکت تجاری در تهران، وکیل شرکت تجاری در کرج، وکیل شرکت تجاری قم، وکیل شرکت تجاری مشهد مربوط به وکلای گروه حقوقی اوان مطرح نمائید تا در کوتاهترین زمان ممکن پاسخگوی شما باشند.

نوشته دادخواست انحلال شرکت تضامنی اولین بار در گروه وکلای حقوقی اوان. پدیدار شد.